FrÚttir

═ 40 ßr - Saga ═slenskrar Šttlei­ingar

Forma­ur ═Ă fˇr yfir s÷gu fÚlagsins
Forma­ur ═Ă fˇr yfir s÷gu fÚlagsins

Forma­ur ═slenskrar Šttlei­ingar ElÝsabet Hrund Salvarsdˇttir flutti erindi ß 40 ßra afmŠlismßl■ingi fÚlagsins n˙ ß d÷gunum. Gefum ElÝsabetu or­i­:

HŠstvirti forseti, fÚlagsmenn og a­rir gˇ­ir gestir.
╔g vil fyrir h÷nd ═slenskrar Šttlei­ingar bjˇ­a ykkur hjartanlega velkomin ß ■etta mßl■ing sem haldi­ er Ý tilefni af 40 ßra afmŠli fÚlagsins. ╔g hef veri­ forma­ur fÚlagsins sÝ­an hausti­ 2016 og hefur ■etta veri­ mj÷g ßhugavert starf, en vi­ sem sitjum Ý stjˇrn vinnum miki­ me­ skrifstofunni a­ řmsum mßlum. ╔g hef geta­ nřtt menntun mÝna og komi­ a­ fjßrmßlum fÚlagsins. Ůa­ er ■vÝ mikil tÝmi af mÝnu lÝfi sem snřst um Šttlei­ingar. En saga mÝn er s˙ a­ ßri­ 2010 ßkvß­um vi­ hjˇnin eftir margra ßra ßrangurslausra tilraunir til barnaeigna, a­ leita til ═slenskrar Šttlei­ingar. Me­ ■vÝ t÷ldum vi­ a­ m÷guleiki okkar ß ■vÝ a­ ver­a foreldrar yr­u meiri. Vi­ fˇrum ß nßmskei­ eins og allir ■eir sem vilja Šttlei­a erlendis frß, hrŠ­slunßmskei­i­ eins og margir segja, en ß ■vÝ nßmskei­i er fari­ yfir hinar řmsu hli­ar Šttlei­ingar og ekki bara dregin upp hin rˇsrau­a mynd. En ■a­ ger­i okkur hjˇnin bara enn ßkve­nari Ý a­ stiga endanlegt skref og byrja a­ vinna Ý okkar umsˇkn. Ůeir sem vilja Šttlei­a ■urfa a­ senda inn umsˇkn um forsam■ykki til Ýslenskra stjˇrnvalda til a­ fß leyfi til a­ Šttlei­a eins og m÷rg ykkar ■ekki­. ┴ ■essum tÝma var bi­in eftir ■vÝ ekki l÷ng og tˇk ■a­ okkur um 5 mßnu­i frß ■vÝ a­ vi­ sendum inn umsˇkn ■ar til forsam■ykki haf­i borist ˇlÝkt ■vÝ sem ■a­ er Ý dag en ■a­ getur teki­ allt a­ ßri a­ fß sam■ykki­ Ýádag. Ůa­ gŠti fŠlt fˇlk frß ■vÝ a­ fara Ý gegnum umsˇknarferli­ sem og fŠkkar ■eim fj÷lda umsˇkna sem koma frß ═slandi. Og ■ß tˇk vi­ vinnan a­ safna saman g÷gnum til a­ senda me­ umsˇkninni til ■ess lands sem vi­ h÷f­um vali­. Vi­ fˇrum Ý Ýtarlega lŠknissko­un, řmsar blˇ­rannsˇknir og ekki mß gleyma ■essum skemmtilegu sßlfrŠ­ivi­t÷lum.

Jß vi­ vitum ■ˇ allavega a­ vi­ erum hŠf sem foreldrar eftir allar ■essar athuganir e­a eins og segir Ý forsam■ykkinu, vel hŠf. Loksins gßtum vi­ sent umsˇkn okkar ˙t til TÚkklands, og ■ß tˇk vi­ bi­tÝminn en vi­ vorum ■ˇ alltaf me­ ■ß vissu Ý hjarta a­ ß endanum myndi eitthva­ gott gerast. En bi­in getur veri­ erfi­, teki­ ß bŠ­i andlega og ß samb÷nd. Vi­ tˇkum ■vÝ ■ßtt Ý st÷rfum ß vegum fÚlagsins, bŠ­i til a­ stytta bi­ina og til a­ ÷­last meiri skilning ß ■essum Šttlei­ingarheimi.

Og svo kom sÝmtali­, 15.ßg˙st 2013, kl. 9:05, jß vi­ munum muna ■ennan dag alla tÝ­ ■vÝ ■ß fengum vi­ upplřsingar um son okkar og sßum mynd af ■vÝ fallegasta barni sem vi­ h÷f­um sÚ­, a­ okkar mati.

R˙mum mßnu­i sÝ­ar fer­u­umst vi­ svo til TÚkklands til a­ hitta barni­ okkar, son okkar, Ý fyrsta skipti­.

Og s˙ stund var ˇlřsanleg, eftir ÷ll ■essi ßr, allar okkar tilraunir (okkar eigin og annarra tilraunamanna) ßttum vi­ or­i­ son, myndarlegan, hraustan dreng ľ okkar Birki Jan.

Jß okkar saga er ekki s˙ eina, ekki s˙ fyrsta og ekki s˙ sÝ­asta ....

Me­ hjßlp fÚlagsins okkar fengum vi­ m÷guleikan ß ■vÝ a­ ver­a foreldrar. ┴ ■essu ßri fagnar fÚlagi­ / ═slensk Šttlei­ing 40 ßra afmŠli.

Ůann 15.jan˙ar 1978 var stofnfundur fÚlagsins haldin, fÚlagi­ hlaut nafni­ ═sland ľ Kˇrea og var sÝ­an sameina­ fÚlaginu ═sland ľ Guatemala og hlaut hi­ sameina­a fÚlag nafni­ ═slensk Šttlei­ing ßri­ 1983. ┴ri­ 2010 var fÚlagi­ svo sameina­ A­■jˇ­legri Šttlei­ingu. En ß ■eim 40 ßrum sÝ­an fÚlagi­ var stofna­ hefur margt breyst. 12 formenn hafa starfa­ fyrir h÷nd fÚlagsins, Ý mislangan tÝma.

═ upphafi bygg­ist allt starf ═slenskrar Šttlei­ingar upp ß sjßlfbo­avinnu fÚlagsmanna og annarra velunnara, ekki var skrifstofa og flestir stjˇrnarfundir voru haldnir heima hjß stjˇrnarm÷nnum ľ vi­ eldh˙sbor­i­. Vendipunktur var­ Ý starfi fÚlagsins ■egar skrifstofa var opnu­ ßri­ 1988, en ■egar hafi­ var samstarf vi­ Indland var eitt af skilyr­um ■eirra a­ fÚlagi­ vŠri me­ skrifstofu. Mikil hluti starfsins hÚlt ■ˇ ßfram a­ vera Ý sjßlfbo­avinnu, t.d. frŠ­sla og stjˇrnarst÷rf. ┴ri­ 1993 kom svo jßkvŠtt svar frß Fjßrlaganefnd Al■ingis um a­ fÚlagi­ fengi ßrlegan styrk frß hinu opinbera en fyrir ■a­ haf­i eina tekjulind fÚlagsins veri­ fÚlagsgj÷ld og fjßraflanir.

Miklar breytingar ur­u Ý heimi Šttlei­ingarmßla ß ■essum ßrum. ┴ri­ 1993 var ger­ur Haag samningurinn um vernd barna og Šttlei­ingar ß milli landa en ═sland gat ekki gerst a­ili a­ ■eim samningi fyrr en nř Šttlei­ingarl÷g voru sett ßri­ 2000.

Me­ a­ild a­ samningnum var trygg­ samvinna a­ildarrÝkjanna um Šttlei­ingar barna. Sama ßr, 1993, kom ═slensk Šttlei­ing a­ stofnun Euradopt ľ regnhlÝfarsamtaka Šttlei­ingarfÚlaga Ý Evrˇpu. Fyrsti fulltr˙i fÚlagsins var Ingibj÷rg Birgisdˇttir sem sat Ý stjˇrn ═slenskrar Šttlei­ingar Ý 11 ßr. Og tveimur ßrum sÝ­ar gengur fÚlagi­ Ý samt÷k norrŠnna Šttlei­ingarfÚlaga Nordic Adoption Council, NAC. Fulltr˙ar fÚlagsins sitja Ý stjˇrnum ■essara samtaka og taka ■ßtt Ý řmsum verkefnum. ┴ ßrinu 2019 ver­ur komi­ a­ ═slandi a­ halda rß­stefnu NAC, en h˙n er haldin anna­ hvert ßr og var sÝ­ast haldin Ý Helsinki vi­ gˇ­an or­stÝr. ┴ ■essu ßri f÷rum vi­ ß rß­stefnu EurAdopt sem haldin ver­ur Ý MÝlanˇ. Ůa­ hefur veri­ og er mj÷g mikilvŠgt fyrir lÝti­ fÚlag eins og okkar a­ komast Ý samstarf vi­ ÷nnur fÚl÷g til a­ efla allt starf. Ůar nßum vi­ a­ afla okkur frekari ■ekkingar og kynnast kollegum okkar sem vinna Ý ■essum mßlaflokki.

En ■a­ er ekki bara barßtta utan landssteinana sem hefur komi­ fÚlaginu a­ gˇ­u. Kj÷rforeldrar ßttu ekki rÚtt ß fŠ­ingarorlofi ß­ur en frumvarp um ■a­ var sam■ykkt ß Al■ingi 1995. 2006 kemur sÝ­an Ăttlei­ingarstyrkur en fram a­ ■vÝ t÷ldu stjˇrnv÷ld a­ sß styrkur sem fÚlagi­ fÚkk sjßlft vŠri nˇg, ekki ■yrfti sÚrstaklega a­ styrkja kj÷rforeldra.

Eins og Ý ÷llum fÚl÷gum hafa skapast deilur, komi­ fram ˇlÝkar hugmyndir sem ekki allir voru kannski sßttir vi­ ß sÝnum tÝma. Me­ stofnun nřs fÚlags Al■jˇ­legrar Šttlei­ingar var hˇpur sem vildi leita nřrra lei­a, sko­a­ var a­ koma ß samstarfi vi­ Pˇlland sem get svo ekki eftir en einnig var komi­ ß samstarfi vi­ Tˇgˇ sem fŠrt hefur okkur 7 b÷rn frß ■vÝ a­ fyrsta barni­ kom 2012. Eins og Úg minntist ß ß­an sameina­ist ■etta fÚlag svo ═slenskri Šttlei­ingu 2010, og kraftar fÚlagsmanna beggja fÚlaga vel nřttir. ┴ ■essum tÝma var lÝka komi­ nřtt fˇlk inn Ý fÚlagi­ sem vildi sjß breytingar og ur­u mikil mannaskipti ß a­alfundi fÚlagsins 2009. En Úg held a­ vi­ getum ÷ll veri­ sammßla ■vÝ a­ s˙ ■rˇun sem ßtt hefur sÚr sta­ innan fÚlagsins sÚ mj÷g jßkvŠ­. Ůarna var byrja­ a­ undirb˙a vinnu a­ samningi milli fÚlagsins og rÝkisins til a­ fÚlagi­ gŠti sta­i­ undir ■eim verkefnum sem koma fram Ý l÷gum og regluger­um. TÝundu­ voru verkefni fÚlagsins og gert kostna­armat.

═ desember 2013 var svo undirrita­ur ■jˇnustusamningur milli InnanrÝkisrß­uneytis og ═slenskrar Šttlei­ingar.

Barßttan sem ßtt haf­i sÚr sta­ ß ßrunum ß undan haf­i skila­ sÚr a­ hluta. Miki­ starf var unni­ a­ hßlfu stjˇrnar og skrifstofu til a­ nß ■essum samningi og var rŠtt vi­ langflesta al■ingismenn sem sßtu ß Al■ingi ■essi ßr. ╔g vil sÚrstaklega ■akka Her­i Svavarssyni ■ßverandi formanni og Kristni Ingvarssyni framkvŠmdarstjˇra en ■eir unnu mikil starf til a­ koma ■essum samningi ß. Samningurinn trygg­i fjßrm÷gnun fÚlagsins til 2 ßra og gj÷rbreyti a­st÷­u ■ess til a­ sinna ■eim verkum sem ■vÝ var Štla­ skv. l÷gum og regluger­um. Ůessi samningur og framl÷g til fÚlagsins ˙r fjßrl÷gum m÷rku­u tÝmamˇt Ý s÷gu Šttlei­inga, v÷ktu og vekja athygli erlendis ■vÝ me­ ■essu eru fjßrm÷gnun og gŠ­i Šttlei­ingarstarfsins ekki lengur hß­ fj÷lda Šttlei­inga. Hi­ ═slenska mˇdel eins og ■a­ er kalla­ er or­i­ vel ■ekkt, ■jˇnustusamningurinn vi­ rß­uneyti­ sem tryggir rekstur fÚlagsins ■annig a­ frŠ­sla, rß­gj÷f, stu­ningur og ■jˇnusta er trygg­. ┴ fundum og rß­stefnum erlendis erum vi­ Ýtreka­ spur­ um ■etta mˇdel og be­in um a­ skřra hvernig vi­ fengum rÝki­ til a­ gera samninginn vi­ fÚlagi­. Enda algj÷rt einsdŠmi.

Um sÝ­ustu ßramˇt var komi­ a­ endurnřjun ß ■jˇnustusamningnum. Teljum vi­ a­ margt Ý samningnum ■urfi a­ laga a­ breyttu umhverfi og erum enn ■eirrar sko­unar a­ ■a­ fjßrmagn sem fÚlagi­ fŠr vegna hans, nŠgi ekki til a­ sinna ÷llum l÷gbo­num verkefnum. En eins og vi­ vitum ÷ll hafa miklar breytingar ßtt sÚr sta­ Ý Ýslenskum stjˇrnmßlum sÝ­asta ßri­ og munum vi­ nřta nŠstu mßnu­i til a­ kynna ■eim a­ilum sem koma nřir a­, mßlaflokkinn. ┴kve­i­ hefur veri­ a­ gera ■jˇnustusamning til eins ßrs og byrja a­ vinna Ý breytingum ß honum strax. Ůa­ er mÚr ■vÝ mikil ßnŠgja a­ segja frß ■vÝ hÚr, a­ Ý kaffihlÚinu ß eftir munum vi­ undirrita nřjan ■jˇnustusamning.

Starf og ■jˇnusta fÚlagsins mi­ar a­ ■vÝ a­ sinna fÚlagsm÷nnum eins vel og kostur er enda eru ■eir fÚlagi­. Eitt af markmi­um ═slenskrar Šttlei­ingar er a­ tryggja gˇ­a faglega ■jˇnustu. Ůa­ hafa or­i­ mikilar breytingar frß 1988 ■egar einn starfsma­ur var Ý hlutastarfi, n˙ er framkvŠmdarstjˇri, verkefnastjˇri og fÚlagsrß­gjafi, auk verktaka.

Uppbygging ß frŠ­slustarf hefur veri­ Ý mikilli endursko­un sÝ­ustu mßnu­i, fari­ hefur veri­ af sta­ me­ Barna ľ og unglingastarf aftur auk ■ess sem frŠ­sla til vŠntanlegra kj÷rforeldra hefur veri­ efld. FÚlagi­ ■arf a­ vera tilb˙i­ a­ taka ■ßtt Ý ■eirri ■rˇun sem ß sÚr sta­ hverju sinni og leita a­ nřjum lei­um til a­ a­sto­a og frŠ­a fÚlagsmenn.

═ vi­rŠ­um okkar vi­ rß­uneyti­ Ý tengslum vi­ endursko­un ß ■jˇnustusamningnum hefur komi­ fram a­ rß­uneyti­ telji mikilvŠgt a­ fÚlagi­ haldi ßfram a­ leggja ßherslu ß a­ veita fÚlagsm÷nnum vÝ­tŠka rß­gj÷f og ■jˇnustu eftir Šttlei­ingu, ■ar sem sß stu­ningur er grÝ­arlega mikilvŠgur ■ßttur Ý Šttlei­ingarferlinu. ═ gŠ­ahandbˇk Haag-stofnunarinnar er me­al annars vÝsa­ til ■ess a­ Šttlei­ing sÚ ekki einn einstakur atbur­ur sem lřkur eftir a­ Šttlei­ing fer fram heldur er um lÝfslangt ferli einstaklings a­ rŠ­a.

Og lřsir ■etta vel st÷­u Šttlei­ingarmßla Ý dag, Šttlei­ingum fer fŠkkandi og bi­in er or­in lengri. Ůessar breytingar eru ekki bara a­ eiga sÚr sta­ hjß okkur heldur Ý ÷llum heiminum. R˙mlega 1.000 b÷rn hafa veri­ Šttleidd til landsins, ■ˇ ekki ÷ll Ý gegnum fÚlagi­, og ß sÝ­ustu ßrum hafa Šttlei­ingar veri­ um 6 ß ßri. HÚr ß glŠrunni sjßum vi­ fj÷lda barna sem komi­ hafa til landsins flokka­ ni­ur ß kyn.

Vi­ erum me­ samstarf vi­ 6 l÷nd, B˙lgarÝu, Indland, KÝna, KˇlumbÝu,TÚkkland og Tˇgˇ. ═ B˙lgarÝu hefur ekki komi­ inn umsˇkn ľ en ■a­ ■arf einhver ■arf a­ vera fyrstur af sta­. Ef vi­ t÷kum dŠmi um hva­an b÷rnin hafa veri­ a­ koma
Flest b÷rn sem hafa veri­ Šttleidd til ═slands erlendis frß koma frß KÝna e­a 182 b÷rn.
164 b÷rn frß Indlandi,
Sri Lanka hafa komi­ 84 b÷rn
TÚkklandi 36 en fyrsta barni­ kom ■a­an 2007, og ßri­ 2015 komu tveir stˇrir systkinahˇpar.
21 umsˇknir eru Ý ferli erlendis, 5 Ý KÝna, 1 Ý KˇlumbÝa, 13 Ý TÚkklandi og 2 Ý Tˇgˇ.

┴herslan hefur fŠrst mun meira frß ■vÝ a­ sjß um millig÷ngu um Šttlei­ingu yfir Ý meiri kr÷fur um frŠ­slu og stu­ning til bŠ­i vŠntanlegra foreldra ß me­an bi­in er, ■egar heim er komi­ og einnig eftir ■vÝ sem ßrin lÝ­a frß Šttlei­ingunni. Fleiri eru farnir a­ huga a­ ■vÝ hva­a ßhrif Šttlei­ingin getur hafa haft og a­rir eru farnir a­ huga a­ uppruna sÝnum og vilja leggja Ý ■ß vegfer­ a­ leita hans og ■essir a­ilar ■urfa a­sto­ fÚlagsins. Mikil aukning hefur or­i­ ß fyrirspurnum og heimsˇknum ß skrifstofuna t.d. Ý tengslum vi­ ■Šttina Leitin a­ upprunanum. Einnig eftir a­ frÚttir voru fluttar af ■vÝ hvernig sta­i­ var a­ Šttlei­ingarmßlum Ý Sri Lanka ß ßrum ß­ur. Og ═slensk Šttlei­ing ■arf tŠkifŠri og fjßrmagn til a­ mŠta ■vÝ.

Frß ■vÝ a­ Úg kom a­ fÚlaginu fyrir 7 ßrum hefur mikil ■rˇun ßtt sÚr sta­, sÚrstaklega er vi­kemur allri frŠ­slu og fjßrhagslegum st÷­ugleika fÚlagsins. En fÚlagi­ er ekkert ßn fÚlagsmanna sinna og hefur sÝ­ustu ßr dregi­ ˙r ■ßtt÷ku ■eirra Ý starfi fÚlagsins, en Úg vona a­ fÚlagsmenn fari a­ nřta sÚr alla ■ß frŠ­slu sem ■eim stendur til bo­a og a­sto­ ■ess gˇ­a starfsfˇlks sem vi­ h÷fum a­gang a­. ═ dag erum vi­ Ý samstarfi vi­ 6 l÷nd sem eru misvirk, eins og komi­ hefur fram. FÚlagi­ er alltaf a­ vinna Ý ■vÝ a­ efla ■essi tengsl vi­ upprunal÷ndin og mynda tengsl vi­ hugsanleg nř l÷nd.

╔g vil fyrir h÷nd fÚlagsins ■akka ÷llum ■eim sem hafa komi­ a­ ■eirri ■rˇun sem ßtt hefur sÚr sta­ frß ■vÝ a­ fÚlagi­ var stofna­ fyrir 40 ßrum sÝ­an. Vegna ■eirra ß Úg litla strßkinn minn og fyrir ■a­ ver­ Úg Švinlega ■akklßt.

Takk fyrir
ElÝsabet Hrund Salvarsdˇttir, forma­ur ═slenskrar Šttlei­ingar


SvŠ­i